7590 sayılı kanun siber güvenlik alanında kritik altyapı işletmecileri ve dijital hizmet sağlayıcılar için yeni bir yasal çerçeve çizerek Siber Güvenlik Başkanlığı'na geniş denetim yetkileri tanımaktadır. Bu düzenleme, kurumların bilgi güvenliği süreçlerini ulusal stratejilere entegre etmesini ve teknik tedbirleri belgelendirmesini zorunlu kılar. Mevzuat uyumu, risklerin minimize edilmesi ve sürdürülebilirlik için kritik bir eşiktir.
Sürecin yönetilmesi, sadece teknik bir kurulum değil, aynı zamanda yasal ve idari bir yapılanma gerektirir. Kurumların bu yeni döneme adaptasyonu, mevcut Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi (BGYS) yapılarını güncellemeleri veya sıfırdan uluslararası standartlara uygun bir yapı kurmalarıyla mümkündür.
İçerik
7590 Sayılı Kanun Nedir ve Kimleri Kapsar?
7590 sayılı kanun, Türkiye'nin dijital egemenliğini korumak ve siber tehditlere karşı ulusal direnci artırmak amacıyla yürürlüğe girmiştir. Kanun, temel olarak enerji, sağlık, ulaşım, finans ve iletişim gibi kritik sektörlerde faaliyet gösteren kamu ve özel sektör kuruluşlarını kapsamaktadır. Ancak, bu kuruluşlara hizmet veren tedarikçiler ve geniş ölçekli veri işleyen teknoloji firmaları da düzenlemenin etki alanındadır.
ISO/IEC 27001:2022 Madde 4.2 uyarınca ilgili tarafların beklentileri analiz edilirken, bu kanun artık en öncelikli dış hususlardan biri haline gelmiştir. Şirketler, iso-27001-danismanlik-hizmeti/ alarak yasal gereksinimleri BGYS süreçlerine entegre edebilir. Kanun, sadece savunma değil, aynı zamanda siber olaylara müdahale ve raporlama standartlarını da belirlemektedir.
Siber Güvenlik Başkanlığı Yetkileri ve Denetim Süreçleri
Siber Güvenlik Başkanlığı yetkileri, düzenleme kapsamında kurumlara doğrudan talimat verme, yerinde denetim yapma ve teknik standartları belirleme gücünü içerir. Başkanlık, kritik sistemlerde tespit edilen bir açığın kapatılması için süre belirleyebilir ve bu sürenin sonunda gerekli iyileştirme yapılmazsa idari yaptırım uygulayabilir. Bu yetki, kurumların siber güvenlik stratejilerini sadece iç politikalara göre değil, merkezi otoritenin rehberlerine göre de şekillendirmesini zorunlu kılar.
Denetimlerde başkanlık uzmanları genellikle şu kanıtları talep eder:
- A.8.8 Teknik açıklıkların yönetimi kapsamında yapılan zafiyet tarama raporları.
- A.8.15 Kayıt tutma uyarınca kritik sistemlerin log bütünlüğü.
- Siber olay müdahale planlarının güncelliği ve yapılan tatbikatların sonuç raporları.
- Kurumsal risk değerlendirme raporları (ISO 27001 Madde 6.1.2 ile uyumlu).
Teknik yeterliliği kanıtlamanın en etkili yolu, bağımsız uzmanlarca gerçekleştirilen sizma-testi-pentest-hizmeti/ süreçlerini periyodik hale getirmektir. Bu testler, başkanlığın denetimlerinde aradığı "proaktif savunma" kanıtlarının başında gelir.
7590 Sayılı Kanun ile ISO 27001:2022 İlişkisi
7590 sayılı kanun siber güvenlik gereksinimleri, ISO/IEC 27001:2022 standardının hem ana maddeleri hem de Ek-A kontrolleriyle doğrudan örtüşmektedir. Kanun bir "ne yapılması gerektiğini" söylerken, ISO 27001 bu gereksinimlerin "nasıl yapılacağını" sistemize eder.
| Kanun Gereksinimi | İlgili ISO 27001:2022 Maddesi / Kontrolü | Beklenen Kanıt |
|---|---|---|
| Risk Yönetimi Zorunluluğu | Madde 6.1.2 - Risk Değerlendirme | Risk İşleme Planı ve Onaylı Risk Matrisi |
| Olay Bildirim Yükümlülüğü | A.5.24 - Bilgi Güvenliği Olay Yönetimi | Olay Kayıt Formları ve Müdahale Prosedürü |
| Erişim Güvenliği | A.5.15 - Erişim Kontrolü | Rol Bazlı Yetkilendirme Matrisi |
| Tedarikçi Denetimi | A.5.19 - Tedarikçi İlişkilerinde Güvenlik | İmzalı Gizlilik Sözleşmeleri ve Denetim Raporu |
| Süreklilik Planlaması | A.5.30 - İş Sürekliliği için BİT Hazırlığı | Felaket Kurtarma Merkezi (FKM) Test Tutanakları |
Adım Adım 7590 Sayılı Kanun Uyum Süreci
Uyum süreci, sadece teknoloji yatırımı değil, bir yönetim kültürü değişikliğidir. Aşağıdaki adımlar, kurumsal uyumun temelini oluşturur:
- Varlık Envanterinin Çıkarılması (A.5.9): Tüm donanım, yazılım ve veri varlıkları sınıflandırılarak sahiplikleri belirlenir. (Sorumlu: BT Müdürü - Çıktı: Envanter Listesi).
- Yasal Boşluk Analizi: Mevcut güvenlik seviyesi ile kanun ve başkanlık rehberleri arasındaki farklar tespit edilir. (Sorumlu: Danışman Ekip - Çıktı: Boşluk Analiz Raporu).
- Teknik Tedbirlerin Uygulanması: Firewall, EDR, SIEM gibi sistemlerin yapılandırılması ve sıkılaştırılması sağlanır. (Sorumlu: Sistem Uzmanı - Çıktı: Konfigürasyon Logları).
- Politika ve Prosedür Yazımı: ISO 27001 Madde 7.5 uyarınca dokümante edilmiş bilgi yapısı oluşturulur. (Sorumlu: BGYS Yöneticisi - Çıktı: Bilgi Güvenliği Politikası).
- Farkındalık Eğitimleri (A.6.3): Tüm personelin siber güvenlik tehditleri ve yasal sorumluluklar konusunda eğitilmesi sağlanır. (Sorumlu: İK Müdürü - Çıktı: Eğitim Katılım Kayıtları).
Bu süreçte bgys-danismanlik/ hizmeti almak, hatalı yapılandırmaların ve yasal eksikliklerin önüne geçmek için en güvenli yoldur.
Teknik Yapılandırma ve Denetim Kanıtları
Siber Güvenlik Başkanlığı denetçileri, beyan edilen politikaların teknik olarak uygulanıp uygulanmadığını kontrol eder. Örneğin, Linux sunucularda kritik dosyaların izlenmesi için auditd kullanımı bir standarttır. /etc/shadow dosyasına erişimin izlenmesi için şu kuralın varlığı denetlenebilir:
-w /etc/shadow -p wa -k shadow_changes
Windows tarafında ise Grup İlkesi (GPO) üzerinden "Audit Object Access" ve "Audit Logon Events" politikalarının açık olması beklenir. auditpol /get /category:* komutu ile bu ayarların doğruluğu raporlanmalıdır. A.8.15 uyarınca logların merkezi bir SIEM sisteminde toplanması ve değiştirilemezliğinin (hashing) sağlanması kritik bir kanıttır.
Uyum Sürecinde Sık Yapılan Hatalar
- Sadece Yazılıma Güvenmek: Firewall veya antivirüs satın almanın yasal uyum için yeterli olduğunu sanmak; idari kontrolleri (politika, eğitim) ihmal etmek.
- Kapsam Hatası: Sadece BT departmanını kapsama dahil edip İK, Satın Alma ve Üretim gibi kritik birimleri dışarıda bırakmak.
- Zafiyetleri Kapatmamak: sizma-testi-pentest-hizmeti/ yaptırıp raporu sadece dosyalamak; bulguları risk skoruna göre gidermemek.
- Eski Standartlarda Israr Etmek: ISO 27001:2013 yapısını koruyup 2022 güncellemesiyle gelen Tehdit İstihbaratı (A.5.7) gibi yeni kontrollere geçiş yapmamak.
- Yedekleme Testlerini Atlamak: Yedek alındığını varsayıp, geri dönüş testlerini (Restore Test) periyodik olarak yapmamak ve kayıt altına almamak.
Kurumsal Siber Güvenlik Kontrol Listesi
- 7590 sayılı kanun kapsamında kurumun "kritik altyapı" statüsü netleştirildi mi?
- Siber Güvenlik Başkanlığı'nın yayınladığı teknik rehberlere uyum analizi yapıldı mı?
- ISO 27001:2022 Uygulanabilirlik Bildirgesi (SoA) güncel yasalara göre revize edildi mi?
- A.8.8 uyarınca en az 6 ayda bir sızma testi yaptırılıyor mu?
- Üst yönetim, siber güvenlik bütçesini ve risklerini periyodik olarak (Madde 9.3) gözden geçiriyor mu?
- Tedarikçi sözleşmelerine siber güvenlik denetim hakkı maddesi eklendi mi?
- Tüm kritik sistem logları en az 2 yıl süreyle saklanıyor mu?
Sıkça Sorulan Sorular
7590 sayılı kanun siber güvenlik uyumu için ISO 27001 zorunlu mu?
Kanun metni doğrudan ISO 27001 belgesi şartı koşmasa da, Siber Güvenlik Başkanlığı'nın teknik rehberleri ve denetim kriterleri büyük oranda bu standart üzerine inşa edilmiştir. Standart uyumu, yasal denetimlerden başarıyla geçmenin en güçlü kanıtıdır.
Siber Güvenlik Başkanlığı yetkileri özel şirketleri nasıl etkiler?
Başkanlık, özellikle kritik altyapı olarak tanımlanan sektörlerdeki özel şirketlere doğrudan teknik standart uygulama, sızma testi yaptırma ve güvenlik açıklarını belirli bir sürede kapatma talimatı verme yetkisine sahiptir.
Küçük ölçekli işletmeler bu kanundan muaf mı?
Doğrudan kritik altyapı hizmeti vermeyen KOBİ'ler ana hedef olmasa da, bu kanun kapsamındaki büyük kurumlara hizmet veren tüm tedarikçiler, sözleşme gereği bu güvenlik standartlarına uymak zorundadır.
Denetimlerde en çok hangi teknik eksiklikler raporlanıyor?
Genellikle merkezi log yönetiminin (SIEM) eksikliği, çok faktörlü kimlik doğrulamanın (MFA) uygulanmaması ve güncel olmayan sistemlerin (yama yönetimi hatası) varlığı en sık karşılaşılan bulgulardır.
Kanuna uyum sağlamamanın cezai yaptırımı nedir?
Uyum sağlamayan kurumlara 6698 sayılı KVKK m.18 ve ilgili siber güvenlik mevzuatları uyarınca ağır idari para cezaları uygulanabilir. Ayrıca, ağır ihlallerde faaliyet durdurma veya lisans iptali gibi riskler de mevcuttur.
Sızma testi raporu denetimde kanıt sayılır mı?
Evet, bağımsız ve yetkin bir ekip tarafından hazırlanan sızma testi raporu, kurumun teknik zafiyetlerini proaktif olarak yönettiğinin (A.8.8) en önemli kanıtlarından biridir ve denetçiler tarafından mutlaka talep edilir.
Kaynaklar
- Resmi Gazete - https://www.resmigazete.gov.tr (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi - https://www.mevzuat.gov.tr (yeni sekmede açılır)
- Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi - https://cbddo.gov.tr (yeni sekmede açılır)
- ISO Standartları - https://www.iso.org (yeni sekmede açılır)
Sonuç ve Stratejik Adımlar
7590 sayılı kanun siber güvenlik ekosisteminde yeni bir şeffaflık ve sorumluluk çağı başlatmıştır. Kurumların bu yasal düzleme uyum sağlaması, sadece cezalardan korunmak için değil, dijital varlıkların sürdürülebilirliği için de bir zorunluluktur. Mevcut altyapınızın analizi ve uyum yol haritasının belirlenmesi için formu doldurun.
Hazırlayan: ISO 27001 Danışmanlık uzman ekibi (BGYS danışmanları ve sızma testi uzmanları).

